Γιάννης Χρήστου: ένα πρωτοπόρος κοιτάει την Άβυσσο

Απόψε, με αφορμή μια πανεπιστημιακή εργασία, αναφορά και τιμή στον Γιάννη Χρήστου. Τον πρωτοπόρο και εν πολλοίς αφανή συνθέτη που είναι ισάξιος, και κατά τη γνώμη μου υπερβαίνει, προσωπικότητες της δυτικής μουσικής πρωτοπορίας, όπως ο Arnold Schoenberg και o Karlheinz Stockhausen

Τον συνθέτη αναζητητή του αρχέγονου και αρχετυπικού μέσα από μια τέχνη που δεν περιορίζεται από ακαδημαϊκούς φορμαλισμούς. Τον καλλιτέχνη και ιδεαλιστή, που μέσα από τα patterns του (καταργώντας τις συμβατικές παρτιτούρες) προ - καλεί το πηγαίο, το ορμέμφυτο, το διονυσιακό και απολλώνιο μαζί. Τον τραγικό καλλιτέχνη και άνθρωπο, που η μοίρα του θέλησε να φύγει τόσο άωρα και αδόκητα.  Το νεωτεριστή και οραματιστή που έδρασε και δημιούργησε νέους δρόμους στη μουσική και την τέχνη, όταν στη χώρα μεσουρανούσαν τα γελοία πολιτισμικά κακέκτυπα του "Ελλάς-Ελλήνων- Χριστιανών"

Είχα προσωπικά την τιμή να συμμετέχω στη χορωδία του Δήμου Αθηναίων κατά την παρουσίαση του έργου του Γιάννη Χρήστου "Αναπαράσταση" στο κοινό του Λονδίνου, στο πλαίσιο των εκδηλώσεων του «Ελληνικού Φεστιβάλ», το 1989 ή το 1990, δεν είμαι σίγουρος. Ακόμα ανακαλώ, αν και τότε δεν ήμουν σε θέση να το αντιληφθώ συνειδητά, ως Αποκάλυψη αυτή την παραληρητική, βιωματική, ακραία και επώδυνη «εκτέλεση» του έργου, με προεξάρχοντα, στον «ρόλο» του πιανίστα τον performer Γρηγόρη Σεμιτέκολο.

Η πρωτοποριακή παρακαταθήκη του Γιάννη Χρήστου είναι πάντα ζωντανή και πάλλουσα. Πρόταση σύγχρονης πολιτισμικής ταυτότητας μέσα στην ετερονομία του ελλαδικού επαρχιωτισμού. Αθησαύριστη. Χωρίς την αναγνώριση που της πρέπει. Πάντως, σε καμία περίπτωση απροσπέλαστη ή μόνο για ένα «ειδικό» ελιτίστικο κοινό.  Μας αφορά όλους, στο βαθμό που ο Γιάννης Χρήστου θεραπεύει μέσα από την τέχνη του αυτό που περιγράφει ο Καστοριάδης:

Το έργο τέχνης δεν υπάρχει παρά καταργώντας το λειτουργικό και το καθημερινό, αποκαλύπτοντας την Άλλη πλευρά που απογυμνώνει από κάθε σημασία τις συνηθισμένες πλευρές, δημιουργώντας μια σχισμή απ’ όπου διαβλέπουμε την Άβυσσο, το Απύθμενο πάνω στο οποίο ζούμε διαρκώς, προσπαθώντας διαρκώς να το ξεχάσουμε   (Καστοριάδης Κ, Παράθυρο στο Χάος, 2007, Ύψιλον, Αθήνα σ. 46-47